Haftanın Ardından/ (15 Ocak 2021)

Avrupa Birliği ; Bence haftanın en güzel gündemi Sn. Erdoğan’ın Avrupa Birliği ülkeleri büyükelçileri toplantısında yaptığı açıklamalardı. “Türkiye, Avrupa’da hak ettiği yeri almalıdır. İngiltere’nin boşluğunu doldurabilir.” 2003 Akp’sinin izleri. Orta-Doğu liderliğinden, Şanghay Beşlisi’nden yine yüzümüzü medeniyete çeviriyorum izlenimi. Olur mu!? AKP , IMF hariç yine 2003 – 2008 AKP söylemlerine geri dönüyor izlenimi veriyor. Daha doğrusu o yıllarını özlüyor sanki. Hangimiz özlemiyoruz ki. Mali piyasalarda şeffaflık ve özerklik kokan hareketler, ardından AB ye istek, güzel hareketler de; olur mu !? İnandırıcı mı !??? Keşke !!!

Tarım ve Kuraklık ; ABD nin bereketli topraklarındaki kuraklık, diğer ülkelerde olduğu gibi tarım ürünlerinde sıkıntıya yol açacak gibi görünüyor. Mısır ve Soya fasülyesi fiyatları 2012 yılındaki tarihi zirvelerine şimdiden ulaşmış görünüyor. Buğday fiyatları da zirvelerde olmasa da artmaya başladı.

Avrupa’da Demir Çelik fiyatları, Avrupa Birliği’nin Türkiye’ye anti damping uygulaması sonrasında AB’li üretici talebi karşılayamayınca yükselişe geçti. Eğer salgın tahmin edildiği gibi 2021 baharında etkisini azaltacak ise demir çelik ve metallerde ve enerjide yükseliş artacaktır.

Türkiye’de İşsizlik ve İstihdam ; TÜİK verilerine göre Ekim 2020 itibariyle bir önceye göre %0.7 oranında azalış ile %12.7 seviyesinde gevşedi. Aynı dönemde İstihdam oranı ise % 43.6 ya gevşedi. Şöyle anlatayım. Bir köyde çalışabilecek durumda 15 kişi var. Köyde bir süt fabrikası var ve 10 kişi istihdam ediyor. Köyde yapılacak başka bir iş olmadığı için işsiz olan 5 kişi var. İşsizlik oranı %33, istihdam oranı %66. Bir süre sonra fabrika iki kişi çıkarıyor istihdam sekiz kişiye düşüyor, yani %53. Ama köyde çalışabilecek durumda olan dört kişi işsizlikten bıkıp “iş filan aramıyorum anasını satayım” diyor. Köyde iş arayanların sayısı 3 kişiye düşüyor. İşsizlik oranı %33 den %20 ye düşüveriyor. Türkiye’de Geniş veya gerçek işsizlik %27 civarında.

Bütçe Açığı ; Merkezi yönetimin 2020 yılı bütçe açığı bir önceki yıla göre %38 arttı. Faiz harcamaları da %34 arttı. 2020 yılında bütçemiz 172.7 milyar TL açık verdi böylece.

Dış Borç ; Kasım 2020 yılında kısa vadeli dış borcumuz bir önceki döneme göre %9.5 oranında artarak 134, 6 milyar dolara çıktı. Aralık 2020 – Kasım 2021 döneminde ödeyeceğiz bu borcu. Bu borcu ödeyemeyiz tabi de çevireceğiz, yapılandıracağız. Artık ne yapabilirsek. Bu yıl dövizdeki her yükseliş devletin faiz borçlarını da artıracaktır.

Burada en önemli sıkıntı; cari ve bütçe açığının beraber artması. Genelde Bütçe açığı verdiğin zaman ithalatın düşer ve cari fazla verirsin. 2020 Türkiye’sinde Her ikisi birden açık veriyor. Bunun sebebini geçen haftaki yazımda anlattım. İthalatın %85 i hammadde ve ara mal. Kasım 2020 itibariyle Cari Açık/GSYH oranı – %5.1 seviyesine geldi. 2019 da %1.1 idi.

2021 Fitch Raporu; Bu raporda 2021 yılında gelişmekte olan ülke paralarının güçleneceği söyleniyor. Gelişmiş ülkeler içinde en ucuz kalan ve en yüksek faizi veren ülke olan Türkiye olarak bakalım 2003 ve 2009 yıllarında olduğu gibi aslan payını alabilecek miyiz !?

Trump ‘ın Azli ; Temsilciler meclisi ikinci defa Trump’ın azlini istedi. Azlin gerçekleşmesi için senato 2/3 ün azil yönünde karar vermesi gerekiyor. Sanki 20 ocaktaki Başkanlık devrine yetişmeyecek gibi duruyor.

HDP’nin Kapatılması ve Siyasilere Saldırı; İktidar ortağı diyeceğimiz MHP ısrarla HDP nin kapatılmasını gündemde tutuyor. Geçmiş tarihimiz gösteriyor ki parti kapatmak sadece Türkiye’nin demokratik adını lekeliyor ve kapanan partiler kısa süre sonunda daha güçlü siyaset sahnesine dönüyor. Bu söylem Cumhur ittifakında çatlak mı var merakına yol açıyor.

Diğer yandan Gelecek Partisi Genel Başkan yardımcısı Selçuk Özdağ’ a yapılan silahlı ve sopalı saldırı tam bir facia. Siyasilerin evlerinin basılması, yumruklanması gibi olaylar münferit görüldüğü ve caydırıcı ceza verilmediği için bu utancı bir kez daha yaşadık ne yazık ki ! Çok ama, çok üzücü bir olay Türkiye’de böyle olayların olması..

Fed Başkanı Powell’ın bu haftaki bir demeci bana ilginç geldi doğrusu. Enflasyonda bir artış gördükleri anda faizi kesinlikle artıracağız dedi. Fol yok, yumurta yok. Bu günlerde faiz artırımı değil eksi faizden söz edilirken bu beyanat bana ilginç geldi ve not aldım.

Sosyal Medyada Paylaşın!

Murat KARTALKAYA

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

BİLGİLENDİRME
(1) Bu sitedeki yazılar ve yazara ait yorumlar yazarın görüşlerini yansıtmakta, kişi ya da kurumların yatırım kararlarını etkilemeyi ya da yönlendirmeyi amaçlamamaktadır. Site, yatırım danışmanlığı niteliği ve amacı taşımamaktadır. Bu sitedeki yazı ve yorumları dikkate alarak yatırım kararı verenler tamamen kendi kararlarıyla risk almış sayılırlar.
BİLGİLENDİRME
(2) Bu sitedeki yazıların başlığının ve içeriğinin değiştirilerek yayınlanması halinde sorumluluk bunu yapanlara ait olacağı gibi aleyhlerine yasal yollara başvurulacaktır.
SOSYAL MEDYASosyal Medyada Beni Takip Edin!

Her Hakkı Saklıdır. © Murat KARTALKAYA 2021
Web Tasarım: Krafthink

Her Hakkı Saklıdır. © Murat KARTALKAYA 2021
Web Tasarım: Krafthink

Sosyal Medyada Paylaşın!